Covid-19’un ilacı bulundu mu?

Hürriyet’ten Osman Müftüoğlu’ yazısında; Şimdi Faz 1 ve Faz 2 çalışmaları süren bu yeni ilacın, koronavirüsün vücutta yayılmasını en geç 24 …

By

Hürriyet’ten Osman Müftüoğlu’ yazısında; Şimdi Faz 1 ve Faz 2 çalışmaları süren bu yeni ilacın, koronavirüsün vücutta yayılmasını en geç 24 saat içerisinde büsbütün durdurabileceği öne sürülüyor. Bilindiği üzere, hala geliştirilen aşılar pandemide yalnızca hami gayeyle kullanılıyor.

Tedavi için elimizde hala bu virüse yüzde 100 tesirli olduğu kanıtlanmış rastgele bir ilaç yok. Haber de zati bu nedenle dikkati çekti ve kıymet kazandı. Umalım ki bundan sonraki haberler de olumlu gelsin. Umalım ki aşı konusunda olduğu üzere ilaç tedavisinde de yüzümüz gülsün. Mevzunun ayrıntılarını cumartesi günkü yazımda daha etraflı açıklayacağım.

KIYMETLİ

HASTALIĞI GEÇİRENLER Mİ AŞILANANLAR MI DAHA DİRENÇLİ OLACAK

Şunu net ve açık olarak biliyoruz: COVID-19’dan güzelleşenlerin kanında onları yeni bir koronavirüs saldırısına karşı koruyabilecek güçte antikorlar -istisnalar dışında- daima var. Ve o antikorlar hastalıktan iyileşenleri en az 3-6 ay -yine özel istisnalar dışında- neredeyse yüzde 99 oranında koruyabiliyor. Aşılarla elde edilen bağışıklık için ise firmalar en fazla yüzde 94-97 civarında bir garantiyi verebiliyor. Elhasıl emin değilim fakat hastalığı geçirenlerde oluşan bağışıklık gücü aşıyla sağlanandan -muhtemelen- bir tık daha fazla olmalı. Lakin her halükarda hastalığı geçirmek yerine aşılanarak antikor kazanmanın daha akılcı olduğu da unutulmamalıdır.

BANA NAZARAN

BU AŞI MEBLAĞ

Aşılar pandemi gündemimizin bir numaralı unsuru. Malumunuz, biz Çin aşısı olarak da bilinen Sinovac’ı tercih ettik. En az 50 milyon doz Sinovac aşısı, muhtemelen 25 milyon civarında vatandaşımıza uygulanacak. Gelelim ayrıntılara… Sinovac aşısı bir meyyit virüs aşısı. Uzun vakittir bilinen emniyetli tekniklerle üretilen, yani “güvenlik konusunda” bizi pek endişelendirmeyen bir aşı. Daha düne kadar en değerli handikabı Faz 3 çalışmalarının tamamlanmamış, net aktiflik sayılarının açıklanmamış olmasıydı. Birkaç gün evvel o bahis da açıklığa kavuştu. Aşının Endonezya’da tamamlanan Faz 3 çalışmalarında yüzde 97 üzere harika bir aktifliğe ulaşıldığı açıklandı. Özcesi kelamı fazla uzatmaya gerek yok. Bu aşı inançlı ve tesirlidir. 9. Cumhurbaşkanı merhum Süleyman Demirel’in tabiriyle “Gonu gapanmıştır!”

BİR SORU

ACİL DURUMDA ACİL KARAR

Şayet ortada bir pandemi varsa, yani acil tahliller gerekiyorsa sıhhatte da acil kararlar alınıp uygulanabilir. Esasen bu türlü olduğu için İngiltere BioNTech aşısı konusunda ne FDA’yı ne de EMA’yı beklemedi. Yani ne Amerika’daki ne de Avrupa’daki aşı problemini yöneten karar verici kurumları dinlemedi. Değerli bir ülkesel karar verip BioNTech aşısını kullanmaya başladı. Lakin tekrar bilelim ki başımızda hala cevaplanmamış kimi sorular yok değil. O sorulardan biri şu: Tamam, biz bu aşıyı yaptıracağız. Pekala sanki “O aşı vücudumuzda bizi koruyacak ölçüde antikor oluşturabilecek mi?” Ve daha da kıymetlisi “Acaba o antikorlar hiç olmazsa 3-5 ay bedenimizde kalıp bizi bu belalı virüse karşı koruyabilecek mi?” Konuştuğum aşı uzmanlarının birçoklarında da bu son iki cümlede yansıttığım tereddütler maalesef var. Onlar da şu soruyu soruyorlar: Ya aşı tutmazsa? Üstteki iki sorunun net ve açık bir karşılığı şimdilik yok. En erken de 6-12 ay sonra alınabilecek. Ancak gelin biz umuda sarılmaya devam edelim, “Eldeki kuş, koldaki kuştan daha iyidir!” deyip aşılardan istifade etmekte tereddüt etmeyelim.

UYGUN BİLGİ

‘BAĞIŞIKLIK=ANTİKOR’ DEĞİL!

Her virüs hastalığında olduğu üzere COVID-19’da da ataklara karşı bizi koruyan bağışıklık gücümüzü sırf antikorlara borçlu değiliz. Tamam, antikorlar çok değerli gözetici silahlarımız. Ancak bilelim ki B lenfositlerinin ürettiği bu antikorların yanı sıra savaşa direkt katılan savaşçı hücrelerimizin de özel becerileri var. T lenfositleri olarak bilinen bu harikulâde hücreler de çok kıymetli işlere imza atıyorlar. Ve unutmayalım ki onların yaptıkları iş de en az B lenfositlerinin ürettiği antikorlarla sağlanan güç kadar kıymetli ve tesirli. Velhasıl bağışıklık gücümüz yalnızca “antikor”lardan ibaret değil. “Savaşçı askerler” yani T lenfositleri de en az antikorlar kadar kıymetli işler görüyor.

HATIRLATMA

T LENFOSİTLER NE YAPIYOR

Bağışıklık sistemimizin değerli güçlerinden biri olan T lenfositler daha evvelden karşılaştıkları rastgele bir mikropla (ya da o mikropla enfekte olmuş hücreyle) temas ettiklerinde onları anında tanıyabilen ve hızla yok etme gücüne sahip özel yetenekli savaşçı askerlerimizdir. Ben onları farklı yeteneklerle donatılmış “bordo berelilerimize” yani “özel kuvvetlerimize” de benzetirim. Bitmedi! T lenfositlerinin kendi ortalarında da özel yetenekleri ile ayrıştırılmış, vazifeleri farklılaştırılmış bir yapılanma var. Mesela “bellek T hücreleri” yabancı mikropların, işgalcilerin gelecekte de tanınmasını sağlayan hücreler olarak görev görüyor. “Sitoksik T hücreleri” ise enfekte hücreler yahut işgalci mikropları anında tanıyıp yok edebilen savaşçılarımız. Süreçte daha diğer altyapılanmalar da var lakin işin özeti şudur: T hücreleri virüsleri tanımlayıp belleklerine kaydedebilen hücreler. Ve bu kayıtlı bilgiler sayesinde de virüslerdeki proteinlere yapışarak onları (ya da bulaştıkları hücreleri) hızla yok edebiliyorlar. Hasılı T hücrelerinin sağladığı bağışıklık gücü, en az antikorların sağladığı bağışıklık gücü kadar değerli bir detaydır.

You may also like