Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı Yönetmeliği

20 Ağustos 2020 tarihli ve 31219 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır. YÖNETMELİK Sanayi ve Teknoloji Bakanlığından: SANAYİ VE TEKNOLOJİ …

By

20 Ağustos 2020 tarihli ve 31219 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

YÖNETMELİK

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığından:

SANAYİ VE TEKNOLOJİ BAKANLIĞI REHBERLİK VE TEFTİŞ BAŞKANLIĞI YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ KISIM

Genel Temeller, Vazife, Yetki ve Sorumluluk

BİRİNCİ KISIM

Genel Temeller

Maksat ve kapsam

HUSUS 1 – (1) Bu Yönetmelik; Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığının teşkilat ve misyonlarını, denetlenenlerin yükümlülüklerini, Rehberlik ve Teftiş Lideri, başmüfettiş, müfettiş ve müfettiş yardımcılarının mesleğe giriş ve yeterlik imtihanları, atanma, misyon, yetki ve sorumlulukları, çalışma temel ve yordamları ile ofis çalışanının misyon ve sorumluluklarını düzenler.

Destek

HUSUS 2 – (1) Bu Yönetmelik; 10/7/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 396 ncı unsurunun üçüncü fıkrası ile 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Kararında Kararnamenin EK 24 üncü unsurunun altıncı fıkrasına dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

UNSUR 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakan: Sanayi ve Teknoloji Bakanını,

b) Bakanlık: Sanayi ve Teknoloji Bakanlığını,

c) Lider: Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Rehberlik ve Teftiş Liderini,

ç) Başkanlık: Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığını,

d) Lider yardımcısı: Misyonlarında Lidere yardımcı olmak üzere Bakan onayı ile görevlendirilen müfettişleri,

e) Ofis: Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı Ofisini,

f) Denetlenen: İlgili mevzuatla kontrol yetkisi Bakanlığa verilmiş ünite, kurum, kuruluş ve sair yer ve şahısları,

g) Giriş imtihanı: Müfettiş yardımcılığına giriş için yazılı ve kelamlı olarak yapılan imtihanı,

ğ) Kamu Işçi Seçme Imtihanı (KPSS): Kurumların kendi mevzuatlarına nazaran düzenleyecekleri giriş imtihanına kabul edilecekleri belirlemek hedefiyle kullanılacak olan puanları sağlayan ve 3/5/2002 tarihli ve 24744 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu Misyonlarına Birinci Kez Atanacaklar İçin Yapılacak Imtihanlar Hakkında Genel Yönetmelik çerçevesinde yapılan merkezi imtihanı,

h) Kurul: Müfettiş yardımcılığında geçen mühlet dahil en az 6 yıllık deneyimi bulunan ve taban iki müfettişten oluşan rapor kıymetlendirme ve eğitim faaliyetleri üzere konularda misyon yapmak üzere Lider tarafından görevlendirilen çalışma kümesini,

ı) Kurul vazifelisi: Komitede müşterek yahut münferit çalışan müfettişleri,

i) Müfettiş: Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı başmüfettişi ve müfettişini,

j) Müfettiş yardımcısı: Yetkili yahut yetkisiz Bakanlık müfettiş yardımcılarını,

k) ÖSYM: Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezini,

l) Rapor: Bu Yönetmelikte cinsleri ve hangi durumlarda hazırlanacakları tanımlanan raporları,

m) Onay: Bir uygulamayı yapabilmek için, elektronik evrak idare sistemi yahut Başkanlıkça kullanılan öteki elektronik sistemler ya da ıslak imzalı olarak yetkili makamdan alınan yazılı müsaadesi,

söz eder.

Kuruluş

HUSUS 4 – (1) Başkanlık, müfettiş nitelik ve yetkilerine sahip bir Lider ile müfettiş ve müfettiş yardımcılarından oluşur.

(2) Başkanlığın merkezi Ankara’dır. Gerektiğinde, Liderin önerisi ve Bakanın onayıyla Ankara dışında da çalışma merkezleri ve bunlara bağlı ofisler kurulabilir, merkezler tıpkı yolla değiştirilebilir, kaldırılabilir.

(3) Çalışma merkezlerinde ise, bu merkezlerde görevlendirilen müfettiş ve müfettiş yardımcılarının verilen misyonları yerine getirmesi, ofis süreç ve hizmetlerinin yürütülmesi, müfettiş ve müfettiş yardımcılarının ofisle münasebetlerinin düzenlenmesi ve uyumun sağlanması mevzularında Başkanlıkça bir müfettiş yahut yetkili müfettiş yardımcısı görevlendirilir.

(4) Başkanlığın yazı, hesap, arşiv ve gibisi işleri ofis tarafından yürütülür.

Bakana bağlı olma

UNSUR 5 – (1) Başkanlık, direkt Bakana bağlıdır. Lider, müfettişler ve müfettiş yardımcıları, teftiş, inceleme ve soruşturmalarını Bakan ismine yaparlar. Lider Bakan dışında, müfettiş ve müfettiş yardımcıları ise Bakan ve Lider dışında, hiçbir makam ve merciden buyruk almaz.

İKİNCİ KISIM

Vazife, Yetki ve Sorumluluk

Başkanlığın vazife ve yetkileri

HUSUS 6 – (1) Başkanlık, Bakanın buyruğu yahut onayı üzerine, Bakan ismine aşağıdaki misyonları yapar:

a) Bakanlık merkez, taşra ve yurt dışı teşkilatı ile mevzuatı gereği Bakanlığa bağlı, ilgili, alakalı, koordine edilen ve kontrol yetkisi Bakanlığa verilen kuruluş ve hükmî şahısların faaliyet, süreç ve çalışanıyla ilgili olarak Bakanlığın vazife ve yetkileri çerçevesinde inceleme, teftiş, kontrol ve soruşturmalar yapmak, mevzuatın Bakanlığa tanıdığı inceleme, teftiş, kontrol ve soruşturma yetkilerini kullanmak.

b) Bakanlığın gayelerini daha âlâ gerçekleştirmesini, mevzuata, plan ve programa uygun çalışmasını sağlamak için gerekli teklifleri hazırlayarak rehberlik yapmak ve gerektiğinde Bakana sunmak, kanun, tüzük ve yönetmelik taslaklarını inceleyip görüş bildirmek, Bakanlıkça gerçekleştirilen taslak hazırlama çalışmalarına katılmak.

c) Mevzuat ile Bakanlığa kontrol yetkisi verilen organize sanayi bölgelerini, teknoloji geliştirme bölgelerini, sanayi bölgelerini, münferit yatırım yerlerini, direkt yahut dolaylı olarak kamu kaynağı kullanan araştırma ve geliştirme merkezlerini, tasarım merkezlerini, Bakanlıkça kredilendirilmesi durumunda küçük sanayi sitelerini, ilişkilendirilen meslek odalarını, kalkınma ajans ve bölge kalkınma yönetimlerini denetlemek.

ç) Müfettiş ve yetkili müfettiş yardımcıları tarafından düzenlenen raporların tarz ve temel bakımından incelenmesini sağlamak.

d) Bakan tarafından yahut mevzuatla verilen öteki vazifeleri yapmak.

Liderin vazife, yetki ve sorumlulukları

HUSUS 7 – (1) Liderin vazife ve yetkileri şunlardır:

a) Başkanlığı yönetmek, çalışmaları düzenlemek ve denetlemek.

b) Gerektiğinde şahsen teftiş, inceleme ve soruşturma yapmak.

c) Yıllık çalışma programını hazırlayarak en geç ilgili olduğu yılın başında yürürlüğe girecek halde Bakanın onayına sunmak, onaylanmış programların uygulanmasını ve gerektiğinde değiştirilmesini yahut imza yetkileri düzenlemesi uyarınca verilen yetki çerçevesinde değişmesini sağlamak.

ç) Müfettiş ve müfettiş yardımcılarının çalışma merkezlerini Bakan onayıyla saptamak.

d) Müfettiş ve müfettiş yardımcılarını görevlendirmek, buyrukların uygulanışını izlemek ve çalışmalarını denetlemek.

e) Gerekmesi durumunda müfettiş ve yetkili müfettiş yardımcıları tarafından düzenlenen raporları incelemek yahut görevlendireceği müfettiş ya da kurul marifetiyle inceletmek, varsa eksikliklerinin giderilmesini ve Bakanlık imza yetkileri düzenlemesi doğrultusunda ilgili ünitelere gönderilmesini sağlamak, bu ünitelerce anılan raporlarla ilgili olarak yapılacak süreçleri izlemek, gerektiğinde bu mevzularda Bakana bilgi yahut rapor vermek.

f) Mevzuat hazırlanmasıyla ilgili çalışmalar yapmak yahut yaptırmak.

g) Mevzuat kararlarına nazaran müfettişlerin başmüfettişliğe, yetişme devri sonunda yapılan yeterlik imtihanında muvaffakiyet gösteren müfettiş yardımcılarının müfettişliğe, yarış imtihanını kazanan adayların ise müfettiş yardımcılığına atanmaları için Bakana teklifte bulunmak.

ğ) Müfettiş ve müfettiş yardımcılarını meslekleri ile ilgili bilimsel çalışmalar yapmaya özendirmek, bu emelle yurt içi ve dışında inceleme ve araştırma yapmalarını sağlamak, mesleksel, genel kültür ve yabancı lisan bilgilerinin artırılması tarafında; hizmet içi eğitim, kurs, seminer ve toplantılar düzenlemek, bu cins çalışmalara katılmalarını sağlamak.

h) Müfettiş yardımcılığı giriş imtihanı ile yetki ve yeterlik imtihanlarının yapılmasını ve yürütülmesini ve müfettiş yardımcılarının yetiştirilmesi için eğitim programlarının hazırlanmasını ve uygulanmasını sağlamak.

ı) Uygulamada, müfettiş ve müfettiş yardımcıları ortasında mevzuatın farklı yorumlandığı hallerde, bu farklılığın giderilmesi için görüş ve uygulama birliğini sağlamak.

i) Başkanlığın tüm faaliyet alanına ait uygulama birliğinin sağlanmasına yönelik rehber ve talimatların hazırlanmasını ve uygulanmasını sağlamak.

j) Misyon alanına giren mevzularda, uygulamalarda ortaya çıkan mevzuat yetersizliği ve aksaklıklarla ilgili konularda inceleme ve araştırma yaptırarak, alınması gereken yasal ve idari önlemler konusunda Bakana teklifte bulunmak.

k) Müfettiş ve müfettiş yardımcılarının çalışmalarını, iş randımanlarını, vazifelerine olan ilgilerini ve meslek gereğine nazaran hareket edip etmediklerini izlemek, gerekli gördüğü vakitlerde bu çalışmaları yerinde denetlemek.

l) Müfettiş ve yetkili müfettiş yardımcıları tarafından düzenlenen raporlardaki tespit, teklif ve talimatlardan ötürü müfettiş yahut yetkili müfettiş yardımcısı ile denetlenen ortasında uygulamadan kaynaklanan görüş ayrılıklarını gidermek ve bu durumdaki teklif ve talimatların nasıl uygulanacağını belirlemek.

m) Başkanlığın çalışmalarıyla ilgili yıllık faaliyet raporlarını ilgili yılı takip eden Ocak ayı içerisinde Devlet Denetleme Konseyine göndermek.

n) Başkanlığa intikal eden ihbar, şikayet, bildirimler ile kontrol sırasında ortaya çıkan ve gecikmesinde sakınca doğabilecek durumlar hakkında teftiş, inceleme yahut soruşturma yapılıp yapılmayacağına dair karar verilebilmesi için ön araştırma yapmak üzere müfettiş görevlendirmek.

o) Bakan tarafından verilecek gibisi vazifeler ile mevzuatta yer verilen başka vazifeleri yapmak.

(2) Lider, vazife ve yetkileri çerçevesinde kendisine yardımcı olmak üzere, kâfi sayıda müfettişi Bakan onayı ile lider yardımcısı olarak görevlendirebilir. Lider yardımcıları vazifelerinin yürütümünden ötürü Lidere karşı sorumludurlar.

(3) Lider, bu Yönetmelik ve ilgili mevzuat yeterince kendisine verilen vazife ve yetkilerden, Bakanlığın gayelerini daha düzgün gerçekleştirmesi, mevzuat, plan ve programlara uygun çalışmasını temin hedefiyle tekliflerin hazırlanıp sunulmasından Bakana karşı sorumludur.

Başkanlığa atanma, vekalet ve yetki zamanı

HUSUS 8 – (1) Lider, 10/7/2018 tarihli ve 3 sayılı Üst Kademe Kamu Yöneticileri ile Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Atama Yollarına Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 3 üncü unsurunun birinci fıkrasına nazaran atanır.

(2) Rastgele bir nedenle Başkanlığın boşalması yahut Liderin süreksiz nedenlerle vazifeden ayrılması durumunda atanma koşullarını taşıyan Başkanlıktaki müfettişler ortasından birisine Bakan Onayı ile vekalet misyonu verilir.

(3) Lider sonlarını açıkça belirtmek ve yazılı olmak kaydıyla, yetkilerinden bir kısmını Başkanlığa atanma koşullarını taşıyan lider yardımcılarına yahut müfettişlere devredebilir. Yetki periyodu, uygun araçlarla ilgililere duyurulur.

Kurullar

UNSUR 9 – (1) Başkanlıkça yürütülen iş ve süreçlerin aktif ve verimli bir halde gerçekleştirilmesi gayesiyle; raporların uygulamaya konulmadan evvel temel ve yöntem tarafından incelenmesi, bunların uygulama sonuçlarının takibi, müfettiş ve müfettiş yardımcılarının eğitim ve mesleksel yeterlilik gereksinimlerine yönelik programların oluşturulması ve uygulanması ile Lider tarafından belirlenen öteki mevzularda komiteler oluşturulabilir.

(2) Komitelerde görevlendirilen müfettişler, Başkanlığın talebi doğrultusunda çalışmalarını ortaklaşa yahut münferiden yapabilirler.

(3) Kurullar Lidere karşı sorumlu olup, görevlendirilme koşulları ile komitelerin çalışma yol ve asılları yönergeler ile belirlenir.

Müfettişlerin misyon ve yetkileri

HUSUS 10 – (1) Müfettişler, Bakanın buyruk yahut onayı üzerine, Bakan ismine aşağıdaki vazifeleri yapar ve yetkileri kullanırlar:

a) Bakanlık merkez, taşra ve yurt dışı teşkilatıyla bağlı, ilgili, bağlı ve koordine edilen kuruluşlar olan; Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK), Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA), Türk Standardları Enstitüsü Başkanlığı (TSE), Türk Patent ve Marka Kurumu, Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme Yönetimi Başkanlığı (KOSGEB), Türkiye Uzay Ajansı (TUA), kalkınma ajansları, kalkınma yönetimleri, sanayi bölgeleri, organize sanayi bölgeleri ve bunlar tarafından sermayesinin en az %50’sine iştirak edilerek kurulan şirketler; araştırma ve geliştirme merkezleri, tasarım merkezleri, teknoloji geliştirme bölgeleri, Bakanlıkça kredilendirilmesi halinde küçük sanayi siteleri, irtibat ofisleri, münferit yatırım yerleri, Bakanlıkla ilgilendirilen; mühendis odaları ile halihazırda Bakanlığın yetki ve sorumluluk alanında olan ve/veya yapılacak düzenlemelerle yetki ve sorumluluk alanına girecek bütün ünite, kurum, kuruluş, teşkilat ve yapılar ile bunlara ilişkin her düzeydeki çalışanının çalışmaları, hesap ve süreçlerinin teftiş, inceleme ve soruşturma işlerini yürütmek.

b) Tespit ettikleri yanlışlık, eksiklik ve usulsüzlükleri, işlerin daha düzgün yürütülmesi emeliyle alınması gereken önlemlerle birlikte Başkanlığa bildirmek.

c) Mevzuatın uygulanmasından doğan sonuçlar üzerinde inceleme yaparak, görülecek yanlışlık ve eksikliklerin giderilmesi ve düzeltilmesi yollarını araştırarak, tekliflerini yazılı olarak Başkanlığa sunmak.

ç) Teftiş, inceleme, ön inceleme ve soruşturma çalışmaları sırasında öğrenmiş oldukları ve misyon buyruğunun dışında kalan soruşturma ve inceleme yapılmasını gerektiren mevzularda, gecikmeden hadiseye el koyabilmek üzere durumu Başkanlığa bildirmek, gecikmesinde ziyan doğabilecek yahut kanıtların kaybına yol açabilecek hallerde kanıtları toplamak.

d) 19/4/1990 tarihli ve 3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Uğraş Kanunu ile ilgili kabahatlerin soruşturulmasında bu Kanunun kararları ile ilgili yol ve temeller uyarınca hareket etmek, 2/12/1999 tarihli ve 4483 sayılı Memurlar ve Öteki Kamu Vazifelilerinin Yargılanması Hakkında Kanun kapsamında ön inceleme yapmak.

e) Teftiş, inceleme, ön inceleme ve soruşturma vazifelerinin gerektirdiği hallerde, Bakanlığın merkez ve taşra üniteleri ile bağlı, ilgili, bağlantılı, koordine edilen kurum ve kuruluşlar ile Bakanlığın kontrolüne tabi yerlerdeki görevlilerin korumasına verilmiş olan birebir, nakdi, menkul ve gayrimenkul her türlü varlıklara ait sayım yapmak, bunlara ilişkin bilinmeyen olsun yahut olmasın her türlü evrak, evrak, vesika ve elektronik, manyetik ve gibisi bilgi süreç ortamındaki dataları tetkik etmek yahut almak, gerektiğinde tasdikli örneklerini bırakmak suretiyle dokümanların asıllarını almak.

f) Teftiş, inceleme, ön inceleme ve soruşturma çalışmaları sonucunda raporlar düzenleyerek Başkanlığa intikal ettirmek.

g) Refakatlerine verilecek müfettiş yardımcılarının meslekte yetiştirilmelerini sağlamak, liyakat, temsil, çalışma azmi ve muvaffakiyetleri hakkındaki değerlendirmeleri düzenleyecekleri raporla Başkanlığa intikal ettirmek.

ğ) Görevlendirilmeleri halinde Bakanlığı ilgilendiren mevzularda yurt içinde ve dışında inceleme ve araştırmalar yapmak, görevlendirildikleri komite, kurs, seminer çalışmaları ile toplantılara katılmak.

h) Mevzuat çerçevesinde ilgilileri vazifeden uzaklaştırmak.

ı) Mevzuatla verilen öteki misyonları yapmak.

(2) Bu unsurda belirtilen vazifelerden bütün müfettiş yardımcıları sorumlu olup, yetkilerin kullanımı ise yetkili müfettiş yardımcılarını da kapsar.

Vazifeden uzaklaştırma yetkisi

HUSUS 11 – (1) Müfettiş ve yetkili müfettiş yardımcısı, ilgili mevzuatında haklarında vazifeden uzaklaştırma kararlarının uygulanabileceği öngörülen vazifelileri;

a) Para ve para kararındaki evrak ve senetleri, mal ve eşyayı, bunların hesaplarını, evrak ve defterlerini göstermekten ve soruları yanıtlamaktan kaçınmaları, teftiş, inceleme ve soruşturmayı güçleştirecek, engelleyecek yahut yanlış yollara sürükleyecek davranışlarda bulunmaları, haklı bir neden yok iken Bakanlık tarafından mevzuata dayalı olarak verilen talimatları kasıtlı olarak yerine getirmemeleri,

b) 19/4/1990 tarihli ve 3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Uğraş Kanununun 17 nci unsuru kapsamına giren hareket ve süreçleri yapmış olmaları,

c) Evrakta sahtecilik, kayıtlarda tahrifat yapmış bulunmaları,

ç) Mevzuatında ön görülmek kaidesiyle ceza ve disiplin kovuşturmasını gerektirir vazifeyle ilgili ayrıca kıymetli yolsuzluklarda bulunmaları yahut açıkça ortaya konulması şartıyla kamu ve/veya bulundukları pozisyon ve yerdeki hizmet gerekleri istikametinden vazife başında kalmalarının sakıncalı olması,

hallerinde, teftiş, inceleme ve soruşturmanın her kademesinde, süreksiz bir tedbir niteliğinde olmak üzere vazifeden uzaklaştırabilirler.

(2) Vazifeden uzaklaştırmaya sebep olan hal yahut haller bir tutanakla tespit olunur.

Vazifeden uzaklaştırmayla ilgili süreçler

UNSUR 12 – (1) Misyondan uzaklaştırılanın durumu, uygulamayı yapan müfettiş yahut yetkili müfettiş yardımcısı tarafından münasebeti ile birlikte, vazifeden uzaklaştırılana, birinci derecede sorumlu olduğu makama, atamaya yetkili makama ve Başkanlığa yazıyla çabucak bildirilir.

(2) Vazifeden uzaklaştırılana ilişkin soruşturma ile bu soruşturmaya ilişkin rapor üzerinde yapılacak süreçlerin öbür işlerden öncelikle tamamlanması ve sonuçlandırılması zaruridir.

(3) Soruşturma sonunda disiplin nedeniyle memurluktan çıkarılması yahut cezai süreç uygulanması gerekmeyenler yahut vazifesine devamına pürüz olmadığı anlaşılanlar için, alınmış olan misyondan uzaklaştırma tedbirinin kaldırılması, müfettiş yahut yetkili müfettiş yardımcısı tarafından çabucak mevzu hakkında süreç yapmaya yetkili makama iletilmek üzere birinci derce sorumlu olduğu makama önerilir ve durum Başkanlığa bildirilir.

(4) Misyondan uzaklaştırılması gereken memurlar, kamu vazifelileri ve başka vazifeliler hakkında, işledikleri kabahatlerin nev’i ve mahiyetine nazaran yasal asıllar dahilinde takibat yapılması için gereken süreçler yapılır.

(5) Misyondan uzaklaştırılmasına karşın, vazifesi başında kalmakta ısrar eden memur yahut vazifelinin durumu bir tutanakla belirlenir ve tutanak üst yazıya ek yapılarak gereği yapılmak üzere merkezde atamaya yetkili amire, taşrada mahallin en büyük mülki amiri ile Cumhuriyet başsavcılığına gönderilir.

(6) Bu hususta belirtilen düzenlemeler, ilgili mevzuatında öngörülmek kaidesiyle Bakanlığın kontrolüne tabi başka kurum, kuruluş ve yerlerin yönetici ve çalışanı hakkında da uygulanır.

Müfettiş ve müfettiş yardımcılarının sorumlulukları ile yasaklar

UNSUR 13 – (1) Müfettiş ve müfettiş yardımcıları; mevzuatla kendilerine tanınan yetkileri tam olarak kullanmaktan, genel kararların tanımladığı geçerli mazeretleri olmadıkça misyonlarını eksiksiz ve ön görülen vakit içerisinde yerine getirmekten sorumludurlar.

(2) Müfettiş ve müfettiş yardımcıları, mesleğin gerektirdiği saygınlığı ve itimat hissini sarsacak nitelikte davranışlarda bulunamazlar. Vazifenin muvaffakiyetle yerine getirilmesi, adil ve objektif bir sonucun ortaya çıkması emeliyle dürüstlük, bağımsızlık, tarafsızlık, güvenilirlik ve yeterlik prensiplerini gözeten bir yaklaşım içinde olmak zorundadırlar. Müfettiş ve müfettiş yardımcıları vazife sırasında Kontrol Vazifelilerinin Uyacakları Mesleksel Etik Davranış Unsurları Hakkında Yönetmelikte belirtilen mesleksel etik davranış unsurlarına uymak zorundadırlar. Ayrıyeten;

a) Kontrole bağlı olanların icra işlerine karışamazlar.

b) İnceledikleri evrak ve defterlerde, süreçlerin denetlendiğini gösterir tarih ve imza dışında açıklama ve düzeltme yapamazlar.

c) Teftiş, inceleme ve soruşturma için gidecekleri yerleri, yapacakları işleri, misyonları, münasebetiyle edindikleri bilinmeyen bilgi ve evrakları açıklayamazlar, bâtın yazıları diğerlerine yazdıramazlar.

ç) Teftiş, inceleme ve soruşturmayla vazifeli bulundukları sırada, bu işlerle ilgili kimselere konuk olamazlar, direkt yahut dolaylı olarak soruşturmayla ilgili olanların hizmet ve ikramlarını kabul edemezler, bunlarla alış veriş yapamazlar, borç alıp veremezler.

d) Beşeri ve toplumsal münasebetlerin gerektirdiği konular bu yasakların dışındadır.

Ofisin misyon ve sorumlulukları

UNSUR 14 – (1) Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı Ofisi; hizmetin gerektirdiği nitelikleri taşıyan, kâfi sayıda işçiden oluşur.

(2) Ofiste çalışanlar; müfettiş ve müfettiş yardımcılarına verilen işler ile müfettiş ve müfettiş yardımcılarının raporlarının ve öteki her türlü dokümanın yazım, kayıt, dağıtım ve izlenmesi süreçlerini yürütmek, bunları fiziki ve/veya elektronik ortamda nizamlı formda saklamak, çalışma ve hakediş cetvellerinin vaktinde gönderilmesini izlemek, bütçe, satın alma ve taşınırlara dair her türlü süreçler ile tahakkuka ait süreçleri ve verilen öbür işleri yapmakla vazifelidirler.

(3) Ofis işlerinde saklılık temeldir. Raporlar, belgeler ve yazışmalar Başkanlığın müsaadesi olmadan kimseye gösterilemez, açıklanamaz ve verilemez.

(4) Başkanlıkta vazifeli olanların özlük işleri Ofis tarafından yürütülür.

İKİNCİ KISIM

Müfettiş Yardımcılığına Giriş

BİRİNCİ KISIM

Giriş Imtihanı

Imtihan hali

UNSUR 15 – (1) Müfettiş yardımcılığı giriş imtihanı, yazılı ve kelamlı olarak iki evrede yapılır.

Imtihan duyurusu

HUSUS 16 – (1) Atama yapılacak takımların sınıfları, dereceleri, imtihana katılma kaideleri, müracaat yeri, müracaat tarihleri, Başkanlıkça belirlenecek KPSS puan tipi yahut çeşitleri ile taban puanı, imtihanın yapılacağı yer ve tarih, imtihan mevzuları, müracaatta istenilecek evraklar ile gerekli görülen öbür konular; Resmi Gazete’de ve Bakanlık internet sitesinde imtihan gününden en az 30 gün evvel duyuru edilmek suretiyle duyurulur.

Imtihana giriş kuralları

HUSUS 17 – (1) Müfettişliğe, yapılacak giriş imtihanını kazanmak koşuluyla müfettiş yardımcısı olarak girilir.

(2) Giriş imtihanına katılabilmek için;

a) 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci unsurunda yazılı genel kaideleri taşımak,

b) Üniversitelerin hukuk, siyasal bilgiler, iktisat, işletme, iktisadi ve idari bilimler, mühendislik ve/veya mimarlık fakültelerinin en az dört yıl eğitim veren kısımlarından ya da bunlara denkliği yetkili makamlar tarafından kabul olunan yurt içi ve yurt dışı yükseköğretim kurumlarından mezun olmak,

c) Imtihanın açıldığı yılın Ocak ayının birinci gününde 35 yaşını doldurmamış olmak,

ç) Sıhhat durumu her türlü iklim ve seyahat şartlarına elverişli olmak, müfettiş ve müfettiş yardımcılığı vazifesini yapmasına mahzur olabilecek hastalığı yahut sakatlığı bulunmamak,

d) Kelamlı imtihandan evvel Başkanlıkça bu Yönetmeliğin 25 inci hususuna nazaran yapılacak araştırma sonucuna nazaran sicil, tavır ve davranışları istikametinden müfettiş ve müfettiş yardımcılığı vazifesine mahzur durumu olmamak,

e) Kamu Işçi Seçme Imtihanı (KPSS)’nda, imtihan duyurusunda belirtilecek ilgili puan tipinden yahut tiplerinden kâfi puanı almış olmak,

gerekir.

(3) Giriş imtihanına, açıktan atama müsaadesi alınmış takım sayısının 20 katından fazla olmamak, KPSS muvaffakiyet sıralaması temel alınmak ve üniversitelerin mühendislik ve/veya mimarlık fakültelerinden mezun olanlar ile başka fakülte mezunlarından başka ayrı olmak üzere, Başkanlıkça belirlenen sayıda aday çağırılır. KPSS puanı en yüksek olan adaydan başlamak üzere yapılan sıralama sonucunda son sıradaki aday ile eşit puana sahip öbür adaylar da imtihana çağrılır.

(4) Hangi kısım mezunlarından ne kadar müfettiş yardımcısı alınacağı konusuna imtihan açılmasına dair Bakanlık makamından alınacak onayda yer verilir.

(5) Giriş imtihanında iki sefer muvaffakiyet gösteremeyenler bir daha imtihana kabul edilmezler.

Imtihan başvurusu, yazılı ve kelamlı imtihanlar için istenecek bilgi ve dokümanlar

HUSUS 18 – (1) Imtihana girmek isteyen adaylar, müracaatlarını Bakanlık internet sitesinde yer alan müracaat formunu elektronik ortamda doldurarak yaparlar. Müracaat formunun doldurulması ile müracaat sırasında ve yazılı imtihanı kazananlardan kelamlı imtihan öncesinde istenecek bilgi ve evraklara ait açıklamalara imtihan duyurusunun yapılacağı internet sitesinde yer verilir ve elden ve/veya posta yoluyla müracaat kabul edilmez. Fakat Bakanlıktan kaynaklanan rastgele nedenle müracaatların elektronik ortamda alınamaması halinde elektronik ortamdaki müracaat için imtihana dair duyuruda istenen bilgi ve dokümanlardan bir müracaat belgesi oluşturularak imtihan müracaatları elden ya da posta yoluyla da yapılabilir.

(2) Müracaatlar duyuruda belirtilen tarihe kadar yapılır. Aday tarafından müracaat formunda yahut belgesinde beyan edilen bilgi ve evraklar Başkanlık tarafından denetim edilebileceği üzere gerekmesi halinde ilgili kurum ve kuruluşların elektronik ortamından da teyit edilebilir.

(3) Giriş imtihanına kabul edileceklerin listesi Bakanlık internet sayfasında duyurulur. Bu duyuruda adayın ismi, soyadı, müracaat numarası, imtihana gireceği yerin adresi, gün ve saati belirtilir.

(4) Kelamlı imtihan sonucunda giriş imtihanını kazanan adaylardan atama süreci yapılmadan evvel aşağıdaki bilgi ve evraklar istenir:

a) Adayın, yurdun her yerinde vazife yapmaya ve her türlü iklim ve seyahat şartlarına dayanıklılık açısından sağlıklı olduğuna dair yazılı beyanı.

b) Askerlikle ilişiği olmadığına dair yazılı beyanı.

c) Isimli Sicil Kaydı olmadığına dair yazılı beyanı.

ç) Diplomanın tasdikli örneği yahut aslı ibraz edilmek koşuluyla Başkanlıkça onaylanmış sureti.

d) 4,5×6 ebadında son bir yıl içinde çekilmiş 4 adet fotoğraf.

(5) Yazılı imtihanda başarılı olamayanlar kelamlı imtihana alınmazlar.

(6) Imtihanı kazanan adayların bu husus yeterince yaptıkları beyanların ve sundukları evrakların hakikat olmaması halinde imtihanlarının geçersiz sayılacağı, atamalarının yapılmayacağı, atamaları yapılmış olsa bile bu durumun sonradan ortaya çıkması halinde atamalarının iptal edileceği, bu nedenle hiçbir hak talep edemeyecekleri üzere haklarında gerçeğe ters beyanda bulunmaları gerekçesiyle 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun ilgili kararları uygulanmak üzere Cumhuriyet Başsavcılığına hata duyurusunda bulunulacağı konusunda bilgilendirilerek ayrıyeten taahhüt beyanları alınır. Imtihanın rastgele bir etabında gerçeğe ters bilgi, doküman ve beyan verdiği anlaşılanların müracaatları kabul edilmez, imtihanları iptal edilir, atamaları yapılmaz ve haklarında genel kararlara nazaran süreç yapılır:

Yazılı imtihan hususları

UNSUR 19 – (1) Müfettiş yardımcılığı yazılı imtihanı, aşağıdaki bahislerden yapılır:

a) İktisat kümesi

1) Makro ve Mikro İktisat.

2) Milletlerarası İktisat.

3) Para, Banka ve Kredi.

4) İşletme İktisadı.

b) Maliye kümesi

1) Maliye Siyaseti.

2) Vergi Kanunlarının Asılları.

3) Kamu Gelir ve Sarfiyatları.

4) Bütçe.

c) Muhasebe kümesi

1) Genel Muhasebe.

2) Bilanço Tahlili ve Teknikleri.

ç) Hukuk kümesi

1) Anayasa Hukuku; T.C. Anayasasının Genel Temelleri, Mali ve Ekonomik Kararları.

2) Yönetim Hukuku; Genel Asıllar, İdari Yargı.

3) Uygar Hukuk; Başlangıç, Bireyler Hukuku, Eşya Hukuku.

4) Borçlar Hukuku; Genel Kararlar.

5) Ceza Hukuku; Genel Kararlar, Malvarlığına Karşı Hatalar, Kamu Itimadına Karşı Kabahatler, Iktisat ve Endüstriye Ait Cürümler, Bilişim Alanında Hatalar, Kamu Yönetiminin Güvenilirliğine ve İşleyişine Karşı Kabahatler.

6) Ceza Muhakemesi Hukuku; Genel Kararlar, Soruşturma.

d) Kompozisyon, yazım ve anlatım tekniği.

(2) Üniversitelerin mühendislik ve/veya mimarlık fakülteleri mezunlarından alınacak müfettiş yardımcılığı adayları için sorular, birinci fıkranın (d) bendinde yer alan konularda başka fakültelerden mezun adaylar ile birebir hazırlanır. Bu fıkra kapsamında mezuniyeti bulunan adayların öteki kümelere ait soruları ise, maliye siyaseti, Türkiye Iktisadı ve şimdiki ekonomik problemler, Anayasa, yönetim hukuku ve idari yargılama hukuku genel konuları ile lisans eğitimi aldıkları alanlara ait hususlardan hazırlanır.

Imtihan şurası, misyonları ve çalışma yolu

HUSUS 20 – (1) Imtihan Heyeti, Bakanın Onayı ile Liderin başkanlığında en az üç yahut tek sayılarda daha fazla asıl üye ve asıl üye sayısı kadar yedek üyeden oluşur. Liderin rastgele bir nedenle Şuraya başkanlık edememesi halinde Lider vekili Konseye başkanlık eder. Imtihan Konseyi asıl üyelerinin Heyette misyon yapamaması halinde yerleri yedek üyelerle doldurulur. Imtihan konseyinde, Bakanın gerekli görmesi halinde merkez ünite amiri yahut yardımcılarından bir asil bir yedek üye görevlendirilebilir.

(2) Imtihan Konseyinde müfettişlerden üye olarak görevlendirilecekler; müfettiş yardımcılığında geçirdikleri mühletler dahil en az altı yıl mesleksel kıdemi olan müfettişlerden oluşur. Müfettiş yardımcıları Imtihan konseyinde görevlendirilemez.

(3) Imtihan Heyeti; Liderin daveti üzerine üye tam sayısı ile toplanır, kararlar çoğunlukla alınır. Çekimser oy kullanılamaz. Rastgele bir nedenle Imtihan konseyinin yedek üyelerin iştirakine karşın üye tam sayısı ile toplanamaması halinde eksik üyeler birinci fıkraya nazaran tamamlanır.

(4) Giriş imtihanı sorularının hazırlanması ve bunların karşılıklarının değerlendirilmesinde, Başkanlıktaki müfettişlerden ve/veya üniversite öğretim üyelerinden yararlanılabilir.

(5) Imtihan konseyi aşağıdaki vazifeleri yürütür:

a) Imtihanlarla ilgili yordam ve asılları belirlemek ve imtihanların inançlı bir halde yapılmasını sağlamak.

b) Giriş imtihanı mevzuları temel alınarak imtihan sorularının hazırlanmasını sağlamak, soruların puan bedelini belirlemek ve kelamlı imtihanları yapmak.

c) Imtihan sonuçlarına nazaran muvaffakiyet listesini hazırlamak.

ç) İtirazları inceleyerek karara bağlamak.

Yazılı imtihan sorularının hazırlanması

HUSUS 21 – (1) Yazılı imtihan sorularının hazırlanması ve/veya hazırlattırılması, imtihanların sevk ve yönetim sorumluluğu Imtihan heyetine aittir. Soru kağıtları Imtihan şurası lideri ve üyeleri tarafından imzalanır. Her imtihan mevzu kümesine ilişkin sorular başka farklı zarflara konulur, zarflar kapatılır, üzerlerine hangi bahis kümesine ilişkin imtihan soruları oldukları yazılıp mühürlenerek Imtihan heyeti tarafından imzalanır.

(2) Yazılı imtihan, Bakanın onayı yahut verdiği yetkiye istinaden yapılacak protokol çerçevesinde imtihan yapma yetki, teknik ve altyapısına sahip öteki bir kuruma da yaptırılabilir. Bu durumda imtihanın duyurusu, müracaatların kabul edilmesi, soruların hazırlanması, puanlandırılması ve yanıtların kıymetlendirilmesi, test yolu yazılı imtihanı kazananların belirlenmesi ve sonuçların adaylara duyurulması ile imtihan kağıtlarının saklanması süreçlerinin tümü yahut bir kısmının öbür kuruma gördürülmesi protokolde belirtilen yordam ve temellere nazaran yapılır.

(3) Soruların hazırlanması ve saklanmasında saklılık prensibine uyulması mecburidir.

Yazılı imtihanın yürütülmesi

UNSUR 22 – (1) Imtihan, Imtihan heyetinin kontrolü altında yapılır.

(2) Imtihan sorularını içeren mühürlü zarflar imtihana katılanların önünde açılarak, imtihana başlanır ve durum bir tutanakla tespit edilir.

(3) Imtihan kağıdının adı-soyadı ve aday numarasını içeren kısmının aday tarafından kapatılması zaruridir. Imtihanın sonunda toplanan yanıt kağıtları bir zarfa konur, üzerine imtihan kümesi, imtihan tarihi ve yeri, içine konan kağıt sayısı yazılarak kapatılır. Zarfın üstü, mühürlenerek imzalanır. Bu konular ile imtihan sırasında meydana gelmiş sair kayda paha vakalar, imtihan salonunu en son terk edecek iki adayın da iştirakiyle bir imtihan kapanış tutanağı ile tespit edilir.

(4) Imtihan açılış ve kapanış tutanakları ile soru ve yanıt kağıtlarının konduğu zarflar imtihan sonunda Lidere teslim edilir.

(5) Imtihanın başka kurum yahut kuruluşlar aracılığı ile yapılması halinde imtihan kağıtları değerlendirildikten ve puanlandırılıp muvaffakiyet listesi oluşturulduktan sonra imtihan dokümanı bir tutanak ile Başkanlığa verilir.

Yazılı imtihan disiplini

HUSUS 23 – (1) Kopya çekenler veyahut kopya çekme teşebbüsünde bulunanlar, imtihan disiplinini bozanlar imtihan salonundan çıkarılır, durum bir tutanakla tespit edilir. Bunlar bir daha imtihana alınmazlar. Durum ayrıyeten ilgili makamlara bildirilir.

(2) Rastgele bir imtihan kümesine alınmayanlar veyahut girmeyenler, daha sonraki kümelerin imtihanına giremez.

Yazılı imtihan sonuçlarının kıymetlendirilmesi

UNSUR 24 – (1) Yazılı imtihan 100 tam puan üzerinden kıymetlendirilir. Imtihan kurulunca aday imtihan kağıdına her imtihan kümesi için tek not verilir. Verilen notlar aday sıra numarasına nazaran düzenlenen cetvellere dökülür.

(2) Üstteki fıkrada belirtilmiş olan süreçler tamamlandıktan sonra Imtihan konseyi başarılı olanları tespit eder.

(3) Yazılı imtihandan başarılı sayılmak için, adayın imtihan kümelerinin her birinden en az 50 puan alması, bu notların ortalamasının 70 puandan aşağı olmaması gerekir.

(4) Imtihan kurulunca yapılan kıymetlendirme sonucunda yazılı imtihanda başarılı olan adaylar için bir tutanak düzenlenerek imzalanır.

(5) Yazılı imtihanı kazanan adayların müracaat numarasını, ismi ve soyadını, muvaffakiyet sırasını, kelamlı imtihan yerini, gününü ve saatini gösterir liste, Başkanlık binasında asılmak suretiyle ve Bakanlığın internet sitesinde tebligat yerine geçmek üzere duyuru olunur. Kelamlı imtihana girecek adaylara ayrıyeten bir bildirim yapılmaz.

Adayın durumunun araştırılması

HUSUS 25 – (1) Yazılı imtihanı kazanan adayların durumları, kelamlı imtihandan evvel Başkanlıkça araştırılır. Gerekirse, Başkanlık adaylarla ön görüşme yapar yahut yaptırabilir.

Kelamlı imtihan

HUSUS 26 – (1) Yazılı imtihanda aldığı ortalama puanı en fazla olandan başlamak üzere, atama yapılacak takım sayısının dört katı kadar aday, kelamlı imtihana çağrılır. Son adayla tıpkı puana sahip olan adaylar da kelamlı imtihana çağrılır.

(2) Kelamlı imtihan, adayların;

a) Imtihan mevzularına ait bilgi seviyesi,

b) Bir mevzuyu kavrayıp özetleme, söz yeteneği ve muhakeme gücü,

c) Liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve reaksiyonlarının mesleğe uygunluğu,

ç) Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı,

d) Genel yetenek ve genel kültürü,

e) Bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı,

istikametlerinden kıymetlendirilir.

(3) Her aday, Imtihan Şurası lider ve üyeleri tarafından 100 tam puan üzerinden kıymetlendirilir ve Imtihan Konseyi Lider ve üyeleri tarafından verilen puanlar başka ayrı tutanağa geçirilir. Imtihan Kurulunca verilen puanların aritmetik ortalaması alınarak adayın kelamlı imtihan notu belirlenir. Kelamlı imtihanda başarılı sayılabilmek için ikinci fıkrada yer alan bahislerden en az 70 puan almak gerekir.

Giriş imtihanı sonucunun belirlenmesi ve imtihan dokümanları

UNSUR 27 – (1) Müfettiş yardımcılığı giriş imtihanının sonucu, yazılı ve kelamlı imtihan notlarının aritmetik ortalaması alınarak saptanır.

(2) Imtihanda başarılı olanlardan, atama yapılacak takım sayısı kadar aday, muvaffakiyet sıralamasındaki önceliğe nazaran asıl aday olarak, sıralamada asıl adaylardan sonra gelen tıpkı sayıdaki aday da yedek aday olarak kabul edilir.

(3) Adayların puanlarının eşitliği halinde, sırasıyla, KPSS puanı, yazılı imtihan puanı, kelamlı imtihan puanı yüksek olan aday, aday listesinde yer alır. Asıl ve yedek aday listeleri bu sıralamaya nazaran belirlenir.

(4) Asıl yahut yedek aday oldukları halde atanmamış olanlar için imtihan sonucu müktesep hak teşkil etmez.

(5) Imtihan kurulunca düzenlenen ve imtihana girenlerin aldıkları notları gösteren listeler ile tutanaklar haricinde kalan evrak ve kayıtlar, imtihanın rastgele bir davaya bahis olmaması halinde bir yıl saklandıktan sonra imha edilebilir.

(6) Imtihanla ilgili süreçlerin her hangi bir nedenle yargıya intikal etmesi halinde yargılama süreci sonuna kadar imtihan evrakları saklanır.

Imtihan sonucuna itiraz

UNSUR 28 – (1) Müfettiş yardımcılığı giriş imtihanının sonuçlarının Bakanlık internet sitesinde duyuru edilmesi tarihinden başlayarak 5 (beş) iş günü içinde Başkanlığa dilekçe ile başvurmak suretiyle imtihan sonuçlarına itiraz edilebilir. İtirazlar, Imtihan kurulunca incelenir. Imtihan heyeti incelemelerini en geç 10 (on) iş günü içerisinde tamamlar. Heyet, inceleme sonucunu bir tutanağa bağlayıp Başkanlığa sunar. Başkanlıkça inceleme sonucuna nazaran süreç yapılır. Karar ilgiliye yazılı olarak bildirilir.

İKİNCİ KISIM

Müfettiş Yardımcılığına Atama ve Müfettiş Yardımcılığı Mühleti

Müfettiş yardımcılığına atama ve kıdem

UNSUR 29 – (1) Giriş imtihanı sonucunda asıl aday olanların atamaları muvaffakiyet derecesi daha yüksek olana öncelik verilmek suretiyle yapılır.

(2) Asıl adaylardan ataması yapılamayan yahut ataması yapıldığı halde misyona başlamayan ya da vazifeye başladıktan sonra dört ay içinde ayrılanların yerine, tekrar muvaffakiyet derecesi daha yüksek olan adaya öncelik verilmek suretiyle yedek adaylar ortasından atama yapılabilir.

(3) Müfettiş yardımcılığı kıdeminin belirlenmesinde, bu Yönetmeliğin 47 nci hususunun ikinci fıkrası temel alınır. Bu kıdem, müfettiş yardımcılığı mühletince geçerlidir.

Müfettiş yardımcılığı müddeti

UNSUR 30 – (1) Müfettiş yardımcılarının yetişme mühleti; aylıksız müsaade, toplam üç ayı aşan hastalık ve refakat müsaadesi nedeniyle misyondan başka kalınan müddetler hesaba katılmaksızın fiilen üç yıldır.

ÜÇÜNCÜ KISIM

Müfettiş Yardımcılarının Yetiştirilmesi

Yetiştirmede gözetilecek genel unsurlar

HUSUS 31 – (1) Müfettiş yardımcılarının yetiştirilmesinde;

a) Yürürlükteki mevzuatı ile teftiş, inceleme, ön inceleme ve soruşturma yollarını öğretmek ve bu bahislerde deneyim ve uzmanlık kazanmalarını sağlamak,

b) Bilimsel çalışma ve teknolojinin getirdiği yeniliklerden yararlanma alışkanlığını kazandırmak,

c) Müfettişliğin gerektirdiği tavır, davranış ve temsil kabiliyeti üzere nitelikleri geliştirmek,

ç) Toplumsal, kültürel ve hünere dayalı etkinliklere faal olarak katılmalarını sağlamak maksadıyla yol gösterici ve teşvik edici olmak,

d) Yapılacak her vazifede denetlenenlere rehberlik edilme niyeti kazandırmak,

temel alınır.

(2) Müfettiş yardımcılarının yetiştirilmeleri ve müfettişlerin meslek içi eğitimleri ile ilgili yol ve temeller Başkanlığın hazırlayacağı yönergeyle belirlenir.

Müfettiş yardımcılarının eğitim programı ve çalışmaları

HUSUS 32 – (1) Müfettiş yardımcıları vazifeye başladıklarında en az iki aylık hizmet içi eğitime ve aday memurların yetiştirilmelerine ait mevzuatta öngörülen eğitim ve staja tabi tutulurlar.

(2) Eğitimlerde; Anayasa, Bakanlık teşkilat yapısı, Başkanlığın çalışma yol ve asılları, Devlet memurluğu, kontrol prensip, teknik ve standartları, çağdaş kontrol anlayışı, kontrol husus ve alanları, Bakanlığı ilgilendiren mevzuat, bilgisayar kullanımı üzere bahislerde bilgiler verilir.

(3) Hizmet içi eğitimin yürütülmesi için en az birisi Başmüfettiş olmak üzere iki müfettiş Eğitim Komitesinde görevlendirilir.

(4) Eğitim programı, programın uygulanmasına katkıda bulunacak eğitimcileri de gösterecek halde, Eğitim Komitesince hazırlanıp Lider tarafından uygun görüldükten sonra uygulamaya konulur. Programın uygulanmasında Başkanlıktaki diğer müfettişlere eğitimci olarak misyon verilebilir.

(5) Eğitim programında, Bakanlık merkez teşkilatı ile bağlı, ilgili, bağlantılı ve koordine edilen kuruluşların faaliyet alanları, mevzuat ve uygulamalarına da yer verilir. Başkanlıkça bu husustaki eğitimlere, kelam konusu kuruluşların yöneticilerinin eğitici olarak katılması sağlanabilir.

(6) Gerektiğinde eğitim emeliyle, onursal yahut emekli müfettişlerden, Bakanlığın yahut Bakanlığın bağlı, ilgili, alakalı ve koordine edilen kuruluşlarının, öbür kamu kurum ve kuruluşlarının, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Bakanlığın nezaret ve kontrolü altındaki kuruluşların işçi, teknik donanım ve başka her türlü imkanlarından yararlanılabilir.

(7) Müfettiş yardımcıları; Başkanlığın ve Bakanlık ünitelerinin çalışmalarını, iş ve işleyişlerini daha yakından izleyebilmeleri ve öğrenebilmeleri için Liderin önerisi ve Bakanın onayı ile hazırlanacak bir program ve Başkanlıkça belirlenecek yöntemler çerçevesinde ve bu programda ön görülecek merkez ünitelerinde 15 (on beş) iş gününü geçmemek üzere görevlendirilebilirler. Başkanlıkta ise Lider yardımcılarının nezaretinde Lider tarafından görevlendirilebilirler.

(8) Müfettiş yardımcıları, eğitim programının bitiminde Eğitim kurulun yapacağı yazılı yoklama imtihanına girerler. Imtihanda başarılı olabilmek için teorik eğitim sonrası imtihan notunun 100 tam puan üzerinden en az 60 puan olması kuraldır. Imtihan, gerektiğinde her bahis için başka ayrı yapılabilir. Bu takdirde başka bahislere verilen puanların ortalaması tek bir not olarak genel yoklama imtihanının sonucunu oluşturur.

(9) Müfettiş yardımcısının imtihanda 60 puanın altında not alarak başarısız olması ilgili müfettiş yardımcısının mesleksel bilgi açısından yetersizliği manasına gelir. Bu durumdaki müfettiş yardımcısının daha sonra yanında çalıştığı müfettişlerin en az ikisinin düzenlediği eğitim raporlarında da mesleksel bilgi konusunda yetersiz not alması halinde müfettişliğe kâfi olmadığı tespit edilmiş olur ve hakkında bu Yönetmeliğin 36 ncı hususu uygulanır.

(10) Bu imtihanda alınan notlar, müfettiş yardımcılarına bağımsız kontrol yetkisi verilmesinde göz önünde bulundurulur.

(11) Eğitim programının yoklama imtihanının yapılmasıyla sona ermesini takiben en geç on (10) iş günü içerisinde Eğitim kurulu tarafından, uygulanan eğitim programını, sonuçlarını, eğitimle ilgili tekliflerini, imtihan sonucunu, müfettiş yardımcıları ile ilgili görüş ve izlenimlerini Başkanlığa verecekleri Müfettiş yardımcıları eğitim raporunda belirtirler.

(12) Müfettiş yardımcıları, Başkanlıkça belirlenen ve Bakanlığın vazife alanına giren ana hizmet mevzularından birisinde bir tez hazırlayarak müfettiş yardımcılığı fiili hizmet müddetinin tamamlanmasından en geç dört ay evvel Başkanlığa sunarlar. Hazırlanacak tezlere ait konular Başkanlıkça çıkarılacak olan Tez Hazırlama Yöntem ve Asılları Yönergesine nazaran belirlenir. Yeterlik imtihanına girilebilmesi için hazırlanan tezin bu metot ve temeller çerçevesinde kâfi bulunması kuraldır.

Müfettiş yanında çalışma

UNSUR 33 – (1) Müfettiş yardımcıları; hizmet içi eğitimden sonra, Başkanlıkça belirlenen bir program çerçevesinde, toplam olarak taban bir yıl mühletle en az üç müfettişin yanında çalıştırılırlar.

(2) Müfettişler, birlikte çalıştıkları müfettiş yardımcılarının meslek ve hizmet gereklerine uygun biçimde yetiştirilmelerini gözetmekle yükümlüdürler.

(3) Müfettişler, yanlarında en az iki ay mühletle çalışan müfettiş yardımcıları hakkında bu mühletin bitiminden itibaren 15 (on beş) iş günü içerisinde müfettiş yardımcısı eğitim raporu düzenleyerek Başkanlığa sunarlar.

(4) Müfettiş yardımcısına eğitim raporunda; ahlak durumu, meslek genel durumu, müfettişlik yeteneği, meslek bilgisi olmak üzere dört nitelikten her biri için somut vakalara dayandırılarak; 90 ila100 olanlar için “çok iyi”, 76 ila 89 olanlar için “iyi”, 60 ila 75 olanlar için “orta” ve 0 ila 59 olanlar için ise “yetersiz” notlarından biri Müfettiş Yardımcısı Eğitim Notu verilir. Bunlardan ikisinin “yetersiz” olması halinde eğitim raporu olumsuz sayılır. Verilen notların dayandırıldığı somut hadiseler eğitim raporunda belirtilir.

(5) Yanında çalıştığı müfettişlerden en az ikisi tarafından hakkında olumsuz eğitim raporu düzenlenen yahut eğitim raporundaki tıpkı nitelik için yanında çalışılan müfettişlerin tamamından “yetersiz” notu alan müfettiş yardımcısının müfettişliğe kâfi olmadığı saptanmış olur.

Yetkili müfettiş yardımcısı

HUSUS 34 – (1) Müfettiş yardımcıları; eğitim programı çerçevesindeki muvaffakiyet dereceleri ve refakatinde çalışmış oldukları müfettişlerin eğitim raporları dikkate alınarak, Başkanlıkça yetkili kılınmaları halinde müfettişlerin vazife, yetki ve sorumluluklarını üstlenecek halde misyon yaparlar.

(2) Yetkili müfettiş yardımcıları; Başkanlıkça gerekli görülen hallerde, bir müfettişin nezareti altında çalıştırılabilirler.

Yetişme notu

HUSUS 35 – (1) Müfettiş yardımcılarının yetişme notları; bu Yönetmeliğin 32 nci hususunun sekizinci fıkrasına nazaran belirlenen teorik eğitim sonrası imtihan notu, tıpkı hususun on ikinci fıkrasında belirtilen tezin kâfi olması, bu Yönetmeliğin 33 üncü unsurunun dördüncü fıkrasına nazaran belirlenen Müfettiş yardımcısı eğitim notları ile bu Yönetmeliğin 34 üncü unsuruna nazaran yetkili müfettiş yardımcısı olarak yaptıkları, inceleme, araştırma, soruşturma ve kontrol ile ilgili her türlü çalışmanın ve düzenledikleri raporların yeterlik imtihanı öncesinde Imtihan kurulunca incelenip değerlendirilmesiyle saptanır.

(2) Yetişme notu, 100 tam puan üzerinden Imtihan konseyi üyelerinin başka ayrı verecekleri notların ortalaması alınarak saptanır ve sonucu bir tutanağa bağlanır.

(3) Yetişme notunun ortalamasının 70’ten aşağı olması halinde müfettiş yardımcısı başarısız sayılır.

Yeterlik imtihanından evvel müfettiş yardımcılığından çıkarılma

UNSUR 36 – (1) Müfettiş yardımcılığı devrinde, Müfettiş yardımcılığı karakter ve vasıfları ile bağdaşmayacak tavır ve davranışları türel kanıtlar ile tespit edilenler, bu Yönetmeliğin 33 üncü hususuna nazaran düzenlenen Müfettiş yardımcısı eğitim notuna nazaran müfettişliğe yetersiz oldukları anlaşılanlar ile bu Yönetmeliğin 35 inci hususuna nazaran yetişme notu istikametinden başarısız sayılanlar memuriyet yeterliliklerini kaybetmemeleri kuralıyla yeterlik imtihanı yahut müfettişliğe atanmaları beklenmeksizin Bakanlıkta Başkanlık dışında durumlarına uygun öbür bir vazifeye atanırlar.

ÜÇÜNCÜ KISIM

Yeterlik Imtihanı, Müfettişliğe Atanma ve Çalışma Asılları

BİRİNCİ KISIM

Yeterlik Imtihanı

Imtihana girebilme şartları

HUSUS 37 – (1) Müfettişlik yeterlik imtihanına girebilmek için;

a) Müfettiş yardımcılığı vazifesinde fiilen üç yıl çalışmış olunması,

b) Bu Yönetmeliğin 35 inci unsuru yeterince belirlenen yetişme notuna nazaran başarılı olunması,

gerekir.

(2) Müfettiş yardımcılarından, bu Yönetmeliğin 35 inci unsuruna nazaran belirlenen yetişme notlarına nazaran müfettişlik yeterlik imtihanına giremeyeceği anlaşılan, müfettişlikle bağdaşmayan tavır ve davranışları saptanan, imtihanın bütünü yahut bir kısmına sıhhat yahut kabul edilebilir bir özrü olmadan yeterlik imtihanına girmeyen ya da yeterlik imtihanında ikinci defa muvaffakiyet gösteremeyenler derece ve kademelerine uygun öbür bir vazifeye atanırlar.

(3) Yeterlik imtihanının bütünü yahut belli bir kısmına sıhhat yahut Başkanlıkça kabul edilebilir bir nedenden ötürü katılamayanlar, Başkanlıkça belirlenecek bir tarihte yapılacak mazeret imtihanına yahut bir sonraki yeterlik imtihanının bütünü ya da eksik kalan kısımlarına katılarak imtihanı tamamlarlar.

Imtihan tarihi

UNSUR 38 – (1) Yeterlik imtihanına girebilme şartlarını taşıyanlar, bu şartların sağlanmasından itibaren yeterlik imtihanına alınırlar. Yeterlik imtihanına alınacak müfettiş yardımcılarına, imtihanın yapılacağı tarih, saat ve yer en az bir ay evvelden yazılı olarak bildirilir.

Imtihan konseyi

HUSUS 39 – (1) Yeterlik imtihanını yapacak Imtihan şurasının oluşumu, konseyin toplantı ve kararları ile yazılı imtihan sorularının hazırlanması, imtihanın yürütülmesi ve imtihan disiplini bahislerinde bu Yönetmeliğin 20, 21, 22 ve 23 üncü hususlarındaki kararlar uygulanır.

Imtihan bahisleri

HUSUS 40 – (1) Yeterlik imtihanı yazılı ve kelamlı olmak üzere aşağıdaki kümelerde yer alan mevzulardan yapılır:

a) Birinci Küme

1) Bakanlık Teşkilat ve Misyonlarına ait mevzuat.

2) Devlet Memurları Kanunu.

3) Bakanlık merkez, taşra ve yurt dışı teşkilat üniteleri misyon alanı ile ilgili mevzuat.

b) İkinci Küme

1) Ticaret Hukuku; Türk Ticaret Kanununun Başlangıç Kararları, Ticari İşletme, Ticaret Şirketleri, Değerli Evrak.

2) Devlet ihale mevzuatı.

3) Harcırah mevzuatı.

4) Kamu mali idaresi ve denetim mevzuatı.

c) Üçüncü Küme

1) Organize Sanayi Bölgeleri ve Küçük Sanayi Siteleri ile Teknoloji Geliştirme Bölgelerine, Araştırma ve Geliştirme Merkezlerine, Tasarım Merkezlerine, Sanayi Bölgelerine, Bakanlıkla İlişkilendirilen Meslek Odalarına Ait Mevzuat.

2) Bakanlığın Bağlı, İlgili, Alakalı ve Koordine Edilen Kuruluşlarına Ait Mevzuat.

ç) Dördüncü Küme

1) Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı Mevzuatı ve Uygulaması.

2) Memurlar ve Öteki Kamu Vazifelilerinin Yargılanması Hakkında Kanun, Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Çaba Kanunu, Kamu Vazifelileri Etik Konseyi Kurulması ve Kimi Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun, Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Gayret mevzuatı, Kamu Vazifelileri Etik mevzuatı.

3) Türk Ceza Kanunu; Genel Kararlar, Malvarlığına Karşı Cürümler, Kamu Itimadına Karşı Cürümler, Iktisat, Sanayi ve Ticarete Ait Cürümler, Bilişim Alanında Cürümler, Kamu Yönetiminin Güvenilirliğine ve İşleyişine Karşı Hatalar, Ceza Muhakemesi Kanunu; Genel Kararlar, Soruşturma, Kovuşturma Evresi.

4) Kabahatler Kanunu; Genel Kararlar.

Yazılı imtihan sonuçlarının kıymetlendirilmesi

HUSUS 41 – (1) Yazılı imtihanda, her imtihan kümesinin tam notu 100’dür. Imtihanın kazanılması için imtihan yapılan her kümeden en az 60 puan alınması ve kümelerin ortalamasının 70’ten aşağı olmaması kaidedir.

(2) Her bir müfettiş yardımcısına imtihan kümelerinin her biri için farklı olmak üzere Imtihan Kurulunca tek not verilir.

Yazılı imtihan sonuçlarının bildirilmesi ve kelamlı imtihana çağırma

HUSUS 42 – (1) Yazılı imtihan sonuçları ilgili müfettiş yardımcılarına, yazılı imtihanın bitimini takip eden en geç 10 (on) iş günü içinde yazılı olarak bildirilir.

(2) Kelamlı imtihan, yazılı imtihan sonuçlarının bildirilmesinden itibaren en geç 5 (beş) iş günü içinde yapılır.

Kelamlı imtihan sonuçlarının kıymetlendirilmesi

UNSUR 43 – (1) Kelamlı imtihanda Sınav heyetinin her bir üyesi 100 tam puan üzerinden not verir. Kelamlı imtihanın kazanılması için şura üyelerince verilen notların aritmetik ortalamasının en az 70 olması gerekir.

Yeterlik imtihan sonucunun belirlenmesi

HUSUS 44 – (1) Yeterlik imtihan sonucu; bu Yönetmeliğin 35 inci hususuna nazaran belirlenen yetişme notunun %20’si, bu Yönetmeliğin 41 inci hususuna nazaran belirlenen yazılı imtihan notunun %50’si ile bu Yönetmeliğin 43 üncü unsuruna nazaran belirlenen kelamlı imtihan notunun %30’u alınarak belirlenir ve toplamda en az 70 puan alanlar yeterlik imtihanında başarılı olmuş sayılırlar.

Imtihan sonucuna itiraz

HUSUS 45 – (1) Yeterlik imtihanı sonucuna itiraz halinde bu Yönetmeliğin 28 inci hususuna nazaran süreç yapılır.

İKİNCİ KISIM

Müfettişliğe Atanma, Kıdem ve Müfettiş Garantisi

Müfettişliğe atanma

UNSUR 46 – (1) Yeterlik imtihanında başarılı olanlar, muvaffakiyet sırasına nazaran müfettiş takımlarına atanırlar. Notlarda eşitlik halinde yetişme notu temel alınır.

(2) Lakin müfettiş yardımcılarından;

a) Yeterlik imtihanında muvaffakiyet gösterememesi üzerine yeterlik imtihanından itibaren bir yıllık mühlet içerisinde kendisine verilen ikinci imtihan hakkında da muvaffakiyet gösteremeyenler,

b) Yeterlik imtihanının bütünü yahut bir kısmına sıhhat yahut kabul edilebilir bir özrü olmadan girmeyenler,

Başkanlık dışında durumlarına uygun başka takımlara atanırlar.

Müfettişlik kıdemi

UNSUR 47 – (1) Müfettişlik kıdemine temel mühlet; Bakanlık müfettiş yardımcılığında, müfettişlikte, müfettişlik sıfat ve takımı koruma edilmek kuralıyla idari misyonlarda ve fiyatlı tüm yasal müsaadelerde geçirilen müddettir. Müfettiş yardımcılıklarını öteki kurumda tamamlayıp Başkanlıkta direkt müfettişlik misyonuna atananların kurumlarında bu fıkraya nazaran geçirdikleri müfettiş yardımcılığı, müfettişlik ve başmüfettişlik müddetleri de kıdem sırasının tespitinde dikkate alınır. Lakin diğer kurumlarda müfettiş ya da müfettiş yardımcısı iken yapılan yarış imtihanı sonucunda Bakanlık müfettiş yardımcılığı vazifesine atananların evvelki kurumlarındaki müfettişlik ya da müfettiş yardımcılığı mühletleri kıdem hesabında dikkate alınmaz.

(2) Müfettişlerden birebir periyot olanların kıdem sırası; müfettiş yardımcısı unvanına sahip olanlar açısından giriş imtihanındaki, müfettiş unvanına sahip olanlar için ise yeterlik imtihanındaki muvaffakiyet derecelerine nazaran tespit edilir.

(3) Başmüfettişler ortasındaki kıdem sırasının tespitinde müfettişlik kıdemi temel alınır.

(4) Başkanlık misyonu yaptıktan sonra müfettişliğe dönenler devirlerinin en kıdemlisi sayılırlar. Tıpkı periyotta bu durumda birden fazla müfettiş varsa, bunların kıdem sırasının tespitinde ikinci fıkrada belirtilen müfettişlik kıdemleri temel alınır.

(5) Müfettişlik sıfatını kazandıktan sonra bu vazifeden ayrılanlardan müfettişliğe dönenler kıdem bakımından devirlerinin sonuna alınırlar. Müfettişlik sıfat ve takımı koruma edilmek koşuluyla idari misyonlar yürüten müfettişler hakkında bu karar uygulanmaz.

(6) Mesleğe yarış imtihanı olmadan ve/veya yeterlik almadan atananların; kontrol hizmetleri dışında geçen hizmet müddetlerinin yarısı, kontrol mesleğinde geçen müddetlerin tamamı müfettişlik kıdeminden sayılır.

Başmüfettişliğe atanma

HUSUS 48 – (1) Müfettiş yardımcılığı ve müfettişlik takımlarında toplam en az on yıl çalışmış olan müfettişler bu Yönetmeliğin 47 nci unsurunun birinci fıkrasındaki kıdem sırası, mesleksel yetenek ve muvaffakiyet durumları gözetilerek Liderin önerisi ile başmüfettişliğe atanabilirler.

Müfettişliğe yine atanma

HUSUS 49 – (1) Müfettişlikten istifa suretiyle yahut naklen ayrılanlar misyona dönmek istediklerinde tavır ve davranışları tarafından müfettişliğe mani bir durumları yoksa takım durumları dikkate alınarak kazanılmış haklarıyla yine atanabilirler.

(2) Müfettiş yardımcıları vazifeden ayrıldıkları takdirde fakat yapılacak olan müfettiş yardımcılığı giriş imtihanını tekrar başarmak koşuluyla yine atanabilirler.

Müfettiş teminatı

UNSUR 50 – (1) Müfettişler kendi istekleri dışında yahut kontrol hizmetlerinin gerekleriyle bağdaşmayan ahlaki, mesleksel ve sıhhi yetersizlikleri tespit edilmedikçe misyondan alınamaz, öteki vazifelere atanamazlar.

(2) Müfettişlik takımından alınmaya münasebet gösterilen sıhhi yetersizlik nedenlerinin sıhhat şurası raporuyla, ahlaki yahut mesleksel yetersizlik hallerinin ise, müfettiş raporu ve/veya yargı kararı ile tevsiki temeldir.

(3) Bu husus kararları; bu Yönetmeliğin 36, 37 ve 46 ncı unsur kararlarının uygulanmasını gerektiren durumlar hariç olmak kuralıyla müfettiş yardımcıları için de geçerlidir.

ÜÇÜNCÜ KISIM

Müfettişlerin Çalışma ve Görevlendirilme Asılları

Kontrol programları ve vazifelerin yürütülmesi

UNSUR 51 – (1) Yıllık planlı kontroller, Bakan onayı çerçevesinde evvelce hazırlanan programlara nazaran yürütülür. Gereği halinde Bakanlık imza yetkileri düzenlemesi yahut mevcut programdaki yetkilendirmeye dayandırılarak Lider tarafından programda değişiklik yapılabileceği üzere Bakan onayı ile ek program da yapılabilir.

(2) Başkanlıktan yazılı yahut kelamlı aksi tarafta bir talimat olmadıkça işler, bahsin kamu tertibi açısından ehemmiyeti, vakit aşımı olup olmadığı üzere konular göz önüne alınarak görevlendirilen müfettiş yahut yetkili müfettiş yardımcısı tarafından belirlenecek öncelik sırasına nazaran yürütülür. Zorlayıcı durumlar hariç olmak üzere, bir vazife üzerinde çalışılıyor olması öbür bir misyona başlanılmasına mani değildir.

(3) Misyon yazısında ayrıyeten belirtilmediği yahut yıllık/hastalık müsaadesi üzere geçerli mazeretleri olmadığı takdirde müfettiş yahut yetkili müfettiş yardımcıları kendilerine verilen vazife yazısını takip eden iş günü işe başlamış sayılırlar. Vazife yazısında belirtilen mühletlere uyulması temeldir. Lakin müfettiş yahut yetkili müfettiş yardımcısı tarafından süreçlerin belirtilen müddetlerde gerçekleşmeyeceğinin anlaşıldığı durumlarda Başkanlıkça ek mühlet verilebilir.

Küme halinde çalışma

HUSUS 52 – (1) Müfettiş yahut müfettiş yardımcıları, Başkanlıkça gerekli görülen hallerde küme halinde de görevlendirilebilirler. Bu durumda; yürütülen teftiş ve çalışmaların sonuçlarından müfettiş ve yetkili müfettiş yardımcıları ortaklaşa sorumludurlar.

(2) Küme halinde görevlendirmelerde; kümenin uyumu, çalışmanın programlanıp düzenlenmesi ve işin sonuçlandırılması, kümedeki en kıdemli müfettiş yahut yetkili müfettiş yardımcısının yetki ve sorumluluğunda gerçekleştirilir.

Misyona ait bildirimler

HUSUS 53 – (1) Müfettiş ve yetkili müfettiş yardımcısı; görevlendirilen yer memuriyet mahallinde ise işe başlama yazısı ile memuriyet mahalli dışında ise hareket, varış, işe başlama ve dönüş yazıları ile durumu Başkanlığa bildirir.

(2) İşe başlama yazısında; Başkanlığın görevlendirme yazısının tarih ve sayısına ait bilgiler yer alır.

(3) Hareket-varış ve misyon yerinden ayrılış yazıları, nereden nereye seyahat yapıldığını içerecek biçimde düzenlenir. Bu yazılar Bakanlık tarafından kullanılan elektronik bilgi ve evrak idare sistemi yahut Başkanlıkça kullanılan öteki elektronik bilgi sistemleri üzerinden, sistemin kullanım dışı olması durumunda ise faks yahut elektronik posta üzere gibisi irtibat araçlarından biriyle, en süratli halde Başkanlığa gönderilir.

İşin devamlılığı

UNSUR 54 – (1) Müfettiş ve yetkili müfettiş yardımcılarına verilen misyonların orta verilmeksizin müddetinde tamamlanması temeldir. Lakin, başlanılan işe orta verme mecburiliği varsa ya da işin sonuçlandırılması öbür yer ve/veya ünitelerde çalışmayı gerektiriyorsa, durum yazılı ve gerekçeli olarak Başkanlığa bildirilerek, alınacak talimata nazaran hareket edilir.

Vazifenin devralınması

UNSUR 55 – (1) Bakanlığın kontrolüne tabi bir kuruluş nezdinde hali hazırda yürütülen bir kontrolün olması durumunda, tıpkı hususta müfettiş ya da yetkili müfettiş yardımcısının görevlendirilmesi halinde, misyonlu müfettiş yahut yetkili müfettiş yardımcısının isteği üzerine, kontrolü yürütenler tarafından kontrolle ilgili dokümanlar derhal müfettiş yahut yetkili müfettiş yardımcısına devredilir.

(2) Gerek bu formda, gerekse müfettiş yahut yetkili müfettiş yardımcıları ortasında başlanılmış bulunan işin bölümü kelam konusu olduğunda, durum taraflarca bir tutanağa bağlanır. Bu tutanakta, devredilen işin ne olduğunu, evre gününe kadar işle ilgili ne üzere incelemeler yapıldığını belirten açıklamalar ile devralana teslim edilen evrakların listesi yer alır ve durum, bir yazıyla derhal Başkanlığa bild

You may also like