İzmir’de vefatına kiralık konutlar

Büyük İstanbul sarsıntısı korkusu, kiracıları daha dikkatli olmaya sevk ederken, konut sahipleri de kirli bir oyuna başvurdu. Konutlarını daha …

By

Büyük İstanbul sarsıntısı korkusu, kiracıları daha dikkatli olmaya sevk ederken, konut sahipleri de kirli bir oyuna başvurdu. Konutlarını daha genç gösterip “güvenli konut algısı” oluşturmak isteyen mesken sahiplerinin zelzele sigortası yaptırırken de birebir oyunu sürdürdüğü ortaya çıktı. Bu durumun son mağduru ise Maltepe Altayçeşme Adalı Sokak’ta bulunan bir meskeni kiralayan Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi öğrencisi Meryem Akça oldu. Kardeşi ve okul arkadaşıyla birlikte 15 ay evvel mesken kiralayan Akça’nın yaşadığı olay bu kadarına da pes dedirtti. İnternette yer alan mesken ilanlarını tarayan Akça, 2000 yılından evvel yapılan tüm binaları eleyerek yaşadığı konutu kiraladı. Genç ve zelzele sigortalı bir meskende yaşadığı için kendini epey inançta hisseden genç kızın tüm dünyası, kapıcının “Ekipler gelecek binaya sağlamlık denetimi yapacaklar” demesiyle alt üst oldu. AFAD gruplarının yaptığı inceleme sonucu, binanın 2000 yılında değil, 1987 yılında yapıldığı, zelzele sigortasının tarihinin ise yanlışsız yazılmadığı ortaya çıktı. İnternete verilen kiralık daire ilanında binanın 2000 yılından sonra inşa edildiği bilgisi yer alırken, gerçek olmayan bilgilerin yer aldığı DASK raporu ise Akça’ya emlakçı tarafından gösterildi.

İSKELETTE NE ARARSAN VAR!

Yaşanan skandal bununla da hudutlu kalmadı. AFAD takımlarınca yapılan incelemelerde daire sakinlerinin müsaadesi istenerek bina iskeletinden çeşitli numuneler alındı. Perde denilen bu kısımdan alınan modüllerde deniz kabuklarıyla karşılaşan Akça, “O andan itibaren beynimizde şimşekler çaktıran gerçeklerle yüzleşmeye başladık. Grubun çıkardığı numune deniz kumundan yapılan bir beton kesimiydi. İçinde deniz kabukları da dahil ne ararsanız var. İşin berbat yanı bunlar binayı taşıyan ana kısımda yer alıyor” dedi.

Binanın iskeleti ve farklı kısımlardan numune alan AFAD grupları alınan her modülün ellerinde ufalandığını söylediler.

GERÇEĞİ KOMŞUSU ANLATTI

Altınçeşme Sokak’ta bulunan meskeni 2000-2006 ortasında yapıldığına dair zelzele sigortası teminatıyla tuttuklarını anlatan Akça, “Apartman sakinlerinin organize etmesiyle kentsel dönüşüm takımı binayı muayene etti. Komşular yıllardır yaşadıkları meskenin ne durumda olduğunu biliyorlardı natürel ancak biz o vakit bile önlem emelli yapıldığını zannettik. AFAD grupları bina iskeleti ve farklı kısımlardan numune aldılar, alınan her modül adeta elimizde ufalandı. Bu sırada üst kat komşumuza, bu bina 2000-2006 ortası yapılmış, bu türlü bir şeyin nasıl olur diye sordum. Gerçeği o vakit öğrendim. Komşumuz, “Yok yahu bu binanın planı belediyeden mührünü 1987’de aldı” diyerek bana planı gösterdi. Dokümana nazaran inşaata 1984’te başlanmış lakin imar dokümanı 1987’de alınmış. Duyduklarımıza inanamadık. En son yaşanan zelzelede salon kirişimizde çatlak olmuştu, binanın yaşını ve sigortayı düşünerek önemsememiştik. Bina genç diye düşünmüştük, işin aslının bu türlü olacağını hiç düşünemezdik” diye konuştu.

6 ŞİDDETİNE DAYANAMAZ

Akça kelamlarını şöyle sürdürdü: “Biz daha bina yaşının şokunu atlatamamışken, komşumuz bodrumdaki derin çatlakları gösterdi. Kolonlardan kimilerinin beton kısmı dökülmüş, içindeki demir açıktan görünüyor ve demiri elinizle dokunarak ufalayabiliyorsunuz. Takımdan biri binadaki işlerini tamamlayınca çıkmadan son defa bizim dairedeki numune aldıkları yerin fotoğrafını çekti. O esnada gruplara, 6 şiddetinde bir zelzelede ayakta kalır mıydı diye sordum, yanıt hayırdı. Gruplar binanın yüzde 95 çürük çıkacağı kestiriminde bulunarak apartmandan ayrıldı.”

İzmir’de 115 kişinin vefatına neden olan sarsıntının akabinde riskli bölgelerden kaçış başladı. Vatandaşlar, taşınmak için yeri kayalık olan bölgelerdeki binaları tercih ederken, kimi konut sahiplerinin kiralara yaptığı artış reaksiyonlara neden oldu. Sarsıntı öncesi 2-3 bin lira olan kiraların 4 bin liraya yükseldiği tez edildi.

MEMLEKETİME DÖNDÜM

Konutun çürük olduğunu öğrendikten sonra bir gece dahi meskende kalamayacağını aktaran Akça, “Okulumuz pandemi nedeniyle online eğitim veriyordu. Bu olaydan sonra İstanbul’da kalamazdım, elime ne geçtiyse toparlayıp memleketim Isparta’ya döndüm” diye konuştu.

SAHTEKARLIK YAPILMIŞ OLABİLİR

Bina inşaatlarında bu türlü oyunlar dönerse daha çok can yitirileceğini hatırlatan Akça şöyle devam etti: “Acısı taze olan İzmir sarsıntısında enkaz altında kalanlardan en çok konut sahiplerinin meskenlerinin çürük olduğunu bilerek bunu kendilerinden sakladıkları kiracılara üzülmüştüm. İstanbullu kiracılar, tahminen sizin de sağlam diye konutunu tuttuğunuz mesken sahibiniz binasını genç ve sağlam göstererek sahtekarlık yapmış olabilir.”

Bireylerin beyanı temel alınır

Ödül Sigorta Aracılık Hizmetleri’nden Recep Şanlı: “Deprem sigortası yaptırırken, pafta, parsel numarası sistemde kayıtlı olduğu için otomatik olarak ortaya çıkar. Lakin binanın adres kodları, yapılış tarihi üzere bilgiler düzenlenirken sigorta yaptıracak şahısların beyanı dikkate alınır” dedi. Aziz, “Bazen yapılış tarihini bilmedikleri için bazen de daha düşük sigorta primi ödemek için bina yaşını az söyleyebilirler. Sigortacılar binalarda bireylerin beyanlarını temel alarak poliçe düzenler” formunda konuştu.

Tüm bilgiler veritabanında

Kentsel Dönüşüm Uzmanı Levent Deveci: “DASK, kamu alanındaki bir datayı değiştirme kudretini şahısların beyanına bırakmış bir sistem değil. DASK’ta sigorta yaptırmak istediğinizde ada, parsel numarası verirsiniz, tüm bilgiler veritabanında zati mevcuttur. DASK, belediye bilgileriyle çalışır. Belediye verisi hakikat geldiyse, DASK’ın verisi doğrudur. Buradaki olay çok spesifik bir durum. Yanlış bilgi girişi yapılmış olabilir. Burada bir muğlaklık var lakin bunu proje bazlı incelemek gerekir. Genele yaymak yanlışsız olmayabilir.”

Aybike Eroğlu

You may also like