İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa’dan İzmir sarsıntısı raporu

Ülkemizde gerçekleşen evvelki zelzelelerin de yapılarımız üzerindeki tesirleri göz önünde bulundurularak sarsıntı ziyanlarının azaltılması için …

By

Ülkemizde gerçekleşen evvelki zelzelelerin de yapılarımız üzerindeki tesirleri göz önünde

bulundurularak sarsıntı ziyanlarının azaltılması için aşağıdaki teklifler sunulmuştur:

1. Ülkemizdeki mevcut yapıların kıymetli bir kısmının gerekli mühendislik ve kontrol hizmetini almaması nedeniyle kimi binaların kendi yükleri altında dahi yıkılabildikleri görülmektedir. Yapısal güvenliği kâfi olmayan binaların evvelden belirlenerek tekrar inşası yahut güçlendirmesi ve bu sayede can ve mal kayıplarının en aza indirilebilmesi için ülkemizdeki bütün yapıların yapısal risklerinin belirlenmesi çalışmasına acilen başlanmalıdır. Bu hedefle, süratli kıymetlendirme formülleri kullanılarak yapısal güvenlik odaklı bir bina envanterinin hazırlanması önerilmektedir. Bu çalışmanın kentsel dönüşüm sürecine sürat kazandıracağı öngörülmektedir.

2. Yapıların ekonomik hizmet ömürlerinin olduğu, gereç dayanımlarının dış etkenlere ve vakte bağlı olarak değişebildiği ayrıyeten yapıların kullanım emeli değişikliği ve tadilat üzere münasebetlerle yapısal müdahalelere de maruz kaldığı düşünüldüğünde, dünyanın en etkin zelzele nesillerinden birinin üzerinde yer alan ülkemizdeki yapıların hizmet ömrü mühletince sistemli olarak muayene edilmesi ve sertifikalandırılması önerilmektedir.

3. Rastgele bir nedenle, imali başlamış ancak kısa yahut uzun periyodik duraksama yaşamış inşaatlar, tasarım kademesinde göz önüne alınmamış vakte bağlı deformasyonlara ve zorlanmalara maruz kalabilir ve bu tesirler beklenmedik hasarlara neden olabilir. İzmir liman bölgesindeki tamamlanmamış viyadükte oluşan hasarın yanı sıra derin hafriyat iksa sistemi kullanılan inşaatların duraksaması sonrasında etraf yapılarda meydana gelen olumsuz tesirler bu duruma örnek olarak verilebilir. Bu sebeple duraksayan inşaatlar için yapısal güvenlik prosedürleri içeren yasal düzenlemeler geliştirilmesi önerilmektedir.

4. Her türlü tadilat projesinde mühendislik hizmeti alınmalı ve kontrol hizmeti mecburî olmalıdır. Kullanım emeli değişikliği yahut tadilat üzere münasebetlerle taşıyıcı elemanlara müdahalede bulunulmamalı; bölme duvarlara yapılacak müdahalelerde ise kısa kolon, yumuşak kat ve zayıf kat tesiri oluşturabilecek durumlardan kaçınılmalıdır.

5. İmalat kusurlarının azaltılması için inşaatın tüm kademelerinde çalışan çalışanın mesleksel yeterlilik eğitimi alması önerilmektedir.

6. Minareler, ülkemizde zelzele ve rüzgar yükleri tesiriyle en çok hasar gören yapı cinslerinden biridir. Tıpkı vakitte, yıkılmaları durumunda etraf yapılara da hasar verme potansiyeli yüksek olan yapılardır. Gerekli yapısal güvenliğin sağlanması için yeni inşa edilecek minarelerle ilgili mevzuat geliştirilmesi ve mevcut minarelerin risk tahlillerinin yapılması önerilmektedir. Ayrıyeten misal bir çalışmanın cami ve gibisi kubbeli yapılar için de yapılmasına gereksinim olduğu bedellendirilmektedir.

You may also like